Yükleniyor
+90 312 417 11 24

Nedir?

Nedir?

KÜRESEL EĞİTİM NEDİR?

Küresel eğitim, günümüz insanlarının küreselleşen bir dünyada yaşadığı ve birbirlerini etkilediği gerçeğinden ortaya çıkan bir eğitim perspektifidir. Bu, eğitimin öğrenicilere; küresel, içiçe geçmiş bir toplumda kendi bakış açılarını ve rollerini yansıtacak ve paylaşacak, aynı zamanda ortak sosyal, ekolojik, politik ve ekonomik sorunların karmaşık ilişkilerini anlayabilecek ve tartışacak fırsatlar ve yeterlilikler sunmasını, yeni düşünme ve hareket etme yolları elde etmek açısından zorunlu kılmaktadır.

Küresel eğitimin birçok tanımı bulunmaktadır. Maastricht Küresel Eğitim Bildirgesi’ne göre (2002):

Küresel eğitim, insanların gözlerini ve zihinlerini küreselleşmiş dünyanın gerçeklerine açan ve onları herkes için daha fazla adalet, eşitlik ve insan hakları konularının farkına vardıran bir eğitimdir.

Küresel Eğitim, vatandaşlık Eğitiminin küresel boyutu olarak Kalkınma Eğitimi, İnsan Hakları Eğitimi, Sürdürülebilirlik Eğitimi, Barış Eğitimi ve Çatışma Önleme ve Kültürlerarası Eğitim konularını kapsayan bir eğitim olarak anlaşılmaktadır.

BİLDİRGELER

Çeşitli uluslararası belgeler, küresel eğitim kavramının gelişimi ile ilgilidir. Bunların bazılarını aşağıda listelenmiştir, her biri kendi kapsamında bu yaklaşıma odaklanmakta ve bu yaklaşımı zenginleştirmektedir:

İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi

Eğitmek, insan kişiliğinin tam gelişimine ve insan hakları ve temel özgürlüklere, saygının güçlendirilmesine yönlendirilmelidir. Bütün uluslar, ırksal veya dini gruplar arasında anlayış, hoşgörü ve dostluğu teşvik etmeli ve Birleşmiş Milletler ‘in barışı korumak amacıyla yaptığı faaliyetleri daha da ileriye götürmelidir. Madde 26, Birleşmiş Milletler, Genel Konferans, San Francisco, 10 Aralık 1948, www.un.org/education

Uluslararası Anlayış, İşbirliği ve Barış Eğitimi ve İnsan Hakları ve Temel Özgürlüklerle ilgili Eğitim açısından Tavsiye Kararı

Öğrenme, eğitim, bilgi ve faaliyetleri birleştiren uluslararası eğitim, birey için gerekli entelektüel ve duygusal gelişimini daha da geliştirmelidir. Daha az ayrıcalıklı gruplara dönük sosyal sorumluluk ve dayanışma duygusu geliştirmeli ve günlük davranışlarda eşitlik ilkelerine uyulmasını sağlamalıdır. UNESCO, Genel Konferans, Paris, 19 Kasım 1974

www.unesco.org/education

Gündem 21, Bölüm 36: Eğitimin Desteklenmesi, Toplumsal Farkındalık ve Eğitim

Örgün eğitim, toplumsal farkındalık ve eğitim dahil olmak üzere eğitim, insanların ve toplumların tam potansiyellerine ulaşabilecekleri bir süreç olarak kabul edilmelidir. Sürdürülebilir kalkınmayı teşvik etmek, insanların çevre ve kalkınma sorunlarını ele alma kapasitesini geliştirmek bakımından eğitim çok önemlidir. Birleşmiş Milletler Çevre ve Kalkınma Konferansı. Rio de Janeiro, 3-4 Haziran 1992 Sayfa 13, www.un.org/esa/sustdev/documents

UNESCO - Barış, İnsan Hakları ve Demokrasi Eğitimi Beyannamesi ve Entegre Hareket Çerçevesi. Paris 1995

Eğitim, özgürlüğün değerini ve onunla ilgili zorlukların üstesinden gelmek için gereken kapasiteyi değerlendirme yeterliliğini geliştirmelidir. Bu, vatandaşların zor ve belirsiz durumları çözmek üzere eğitilmesi, özerklik ve bireysel sorumluluk için yetenekler geliştirilmesi anlamına gelmektedir. Bu, sivil katılım değerinin anlaşılması ve sorunların çözümü için diğer kişilerle ilişki kurma kapasitesinin ve eşitlikçi, barışçıl ve demokratik bir toplumun inşasına yönelik çabaların takdir edilmesi ile ilintilidir. UNESCO, Genel Konferans, Paris, Kasım 1995, www.unesco.org/education

Birleşmiş Milletler Milenyum Bildirgesi, 2000, Bölüm: Değerler ve İlkeler

Bugün karşı karşıya olduğumuz temel zorluğun, küreselleşmenin dünya toplumları için pozitif bir güç olmasını sağlamak olduğuna inanıyoruz. Küreselleşme büyük fırsatlar sunarken, maliyetleri dengesiz bir şekilde dağıtılmaktadır ve doğal olarak faydaları da dengesiz bir şekilde paylaşılmaktadır. Gelişmekte olan ülkelerin ve geçiş halinde ekonomiye sahip olan ülkelerin bu temel sorunlarla mücadele ederken bir takım zorluklarla karşılaştıklarını biliyoruz. Bu durumda, tüm çeşitliliğine rağmen bir olan insanlığımıza dayanan ortak bir gelecek yaratmak için büyük ve sürekli gayretler sayesinde, küreselleşme tamamen kapsayıcı ve adil bir hale getirilebilir. Birleşmiş Milletler Genel Kurulu Kararı, New York, 8 Eylül 2000, www.un.org/millenniumgoals

Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma için Eğitimin On Yılı 2005-2014

Sürdürülebilir Kalkınma için Eğitimin temel vizyonu, herkesin eğitimden yararlanma ve sürdürülebilir bir gelecek ve pozitif toplumsal dönüşüm için değerleri, davranışları ve yaşam tarzlarını öğrenme fırsatına sahip olduğu bir dünyadır. Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma için Eğitimin On Yılı, Uluslararası Uygulama Planı, Ocak 2005, www.unesco.org/education

Avrupa Kalkınma Mutabakatı: Kalkınma Eğitimi ve Farkındalığının Artmasına Katkı, 2007

Kalkınma Eğitimi ve Farkındalığın Artmasının amacı, Avrupa'daki herkesin küresel kalkınma sorunlarını ve bu sorunların yerel ve kişisel ilgilerinin farkına varma ve onları anlama konusundaki fırsatlara yaşam boyu erişebilmelerini, adil ve sürdürülebilir bir dünya için değişimi etkileyerek birbirine bağlı ve değişen bir dünyanın sakinleri olarak hak ve sorumluluklarını yerine getirebilmelerini sağlamaktır. http://ec.europa.eu/development/icenter/repository/PUBLICATION_CONSENSUS_EN-067-00- 00.pdf  

Avrupa Kültürlerarası Diyalog Yılı 2008

Madde 2: Hedefler

1. Avrupa Kültürlerarası Diyalog Yılının genel hedefleri, […] AB’de yaşayan herkesin, özellikle de gençlerin, dünyaya açık etkin bir Avrupa vatandaşlığı geliştirmenin öneminden haberdar olmalarına, kültürel çeşitliliğe saygı duymalarına ve AB Antlaşması'nın 6. Maddesinde ve Avrupa Birliği Temel Haklar Şartında belirtildiği üzere AB'deki ortak değerlere dayanmalarına […] katkıda bulunmak olmalıdır.

2. Avrupa Kültürlerarası Diyalog Yılı'nın özel hedefleri: Eğitim çeşitliliğini öğretmek üzere önemli bir araç olma rolünü güçlendirmek, diğer kültürlere ilişkin anlayışı artırmak, becerileri ve en iyi sosyal uygulamaları geliştirmek, eşitlik ve karşılıklı anlayış ilkesini destekleme hususunda medyanın merkezi rolünü vurgulamak. Avrupa Parlamentosu ve Avrupa Konseyi, 1983/2006/EC sayılı Karar, 18 Aralık 2006, http://ec.europa.eu/culture/portal/events/current/dialogue2008

Avrupa Konseyi Tarafından Kültürlerarası Diyalog Üzerine Hazırlanan Beyaz Kitap, Haziran 2008

Kültürlerarası yaklaşım, kültürel çeşitliliği yürütmek üzere geleceğe dönük bir model sunmaktadır. Bu, bireysel insan onuruna dayanan bir anlayış önermektedir (ortak insanlığı ve ortak kaderi benimseme). Gerçekleştirilecek bir Avrupa kimliği varsa, bu; ortak temel değerlere, ortak mirasa ve kültürel çeşitliliğe ve her bireyin eşit onuruna saygıyla temellendirilecektir. Kültürlerarası diyalog bu hususta önemli bir role sahiptir. Beyaz Kitap ayrıca etnik, inançsal, dilsel ve kültürel ayrımları önlemeye imkan sağlamaktadır. Farklı kimliklerimizi ortak evrensel değerler temelinde yapıcı ve demokratik bir şekilde ele almak üzere birlikte ilerlemeyi mümkün kılmaktadır. http://www.coe.int/t/dg4/intercultural

Avrupa Konseyi Demokratik Vatandaşlık ve İnsan Hakları Eğitimi için Eğitim Şartı (Bakanlar Komitesi tarafından 11 Mayıs 2010 tarihinde kabul edilmiştir)

Demokratik vatandaşlık ve insan hakları eğitimi, birbiriyle yakından bağlantılı ve karşılıklı olarak yürütülen destekleyici bir niteliğe sahiptir. İnsan Hakları Eğitimi, insan yaşamının her alanında daha geniş kapsamlı insan hakları ve temel özgürlüklerle ilgilenmekte iken, Demokratik Yurttaşlık Eğitimi öncelikle toplumun sivil, politik, sosyal, ekonomik, yasal ve kültürel alanlarıyla ilgili olarak demokratik hak ve sorumluluklara ve etkin katılımlara odaklanmaktadır.

Bakanlar Komitesinin üye devletlere yönelik küresel karşılıklı bağlılık ve dayanışma için eğitimi hakkında CM/Rec(2011)4 sayılı Tavsiye Kararı (Bakanlar Komitesi tarafından 5 Mayıs 2011 tarihindeki 1113. Bakan Yardımcıları toplantısında kabul edilmiştir)

Küresel bağlılık ve dayanışma için eğitim tavsiyesi, küresel eğitim konusunda ilk Avrupa yasal standardını oluşturmaktadır.

http://www.coe.int/t/dg4/nscentre/GE/GE_recommendation2011.pdf


NEDEN KÜRESEL EĞİTİM?

Günümüz Dünyası: Küreselleşmiş Bir Dünya

Ülkeler arasında karşılıklı bağların bir sonucu olarak, içinde yaşadığımız dünya küresel bir sisteme dönüşmüştür. Yakın tarih bizlere, bu gezegendeki erkek ve kadınların, binlerce kilometre uzakta gerçekleşen olaylardan ve süreçlerden etkilenebileceğini göstermektedir. Dünya çapında ekonomik, jeopolitik ve sosyal ilişkiler, modern iletişim ve teknolojiler, medya ve ulaşım, hızlı bir bilgi akışı sağlamaktadır. İnsanlar ve ürünler, birbirine bağlanmış bir dünyaya ve günümüzde küresel yerelleşme (glocalizasyon) diye adlandırılan bir sürece yol açan küreselleşmenin hem nedenleri hem de özellikleridir.

Küreselleşme, karmaşık ve değişkendir. Sonuçları hem olumlu hem de olumsuz olarak değerlendirilebilir.

Küreselleşmenin olumlu sonuçları arasında insanların ufkunun genişlemesi; bilgi, bilim ve teknoloji ürünlerine erişim, çok kültürlülük ve kültürlerarası görüşler, fırsatlarda artış, kişisel ve sosyal gelişim ve ortak sorunların çözümlerine yönelik fikirlerin paylaşılması ve ortak hareket olanakları yer almaktadır.

Olumsuz sonuçlar temel olarak sosyal, ekonomik ve çevresel düzeydedir. Toplumlarda artan yoksulluğun yanında, düşük yaşam standartları, hastalık, zorunlu göç, insan hakları ihlalleri, güçsüz sosyal grupların sömürüsü, ırkçılık ve yabancı düşmanlığı, çatışmalar, güvensizlik ve artan bireycilikten de söz etmek mümkündür. Gelişmiş ve gelişmekte olan ülkeler ile ayrıcalıklı ve dışlanmış insanlar arasında giderek derinleşen bir uçurum bulunmaktadır. Diğer tarafta sera etkisi, iklim değişikliği, kirlilik ve doğal kaynakların tükenmesi gibi birçok çevresel etki de vardır.

Pek çok günümüz düşünürü, küreselleşmenin bu olumsuz sonuçların ana nedenlerini, ulus ötesi kontrol edilemeyen faaliyetler olduğunu düşünmektedir ve sonuçta ortaya çıkan siyasi kararlar, çoğunlukla pazar hâkimiyeti, tüketim, rekabetin artması ve sosyal refahın azalması temeline dayanan tek taraflı gelişmeyi hedeflemektedir.

Dünya çapındaki küresel değişim bilincinin daha sürdürülebilir, daha adil bir kalkınma ve uluslararası işbirliğine olan ihtiyacı, büyüyen bir sivil toplum taahhüdü ve uluslararası kuruluşlar tarafından teşvik edilen sözleşmeler, bildirgeler ve kampanyalar yoluyla giderek daha fazla ele alınmaktadır.

Bu nedenle dünyadaki güncel konuların daha iyi anlaşılmasını sağlamak, yerel ve küresel düzeydeki etkisine doğru yol almak amacıyla hem örgün hem de yaygın eğitimde, öğrenme ve öğretme yöntemlerinin uluslararası bir boyutu olarak, küresel eğitime olan gereksinim sadece bir ihtiyaç değil, günümüz dünyasına karşı etik bir meydan okumadır.


KÜRESEL TOPLUM İÇİN ÖĞRENME

Küreselleşme, tüm ülkelerdeki eğitim alanları için temel zorluklar oluşturmaktadır. İnsanlara, kültürlere, ekonomilere ve dillere yeni bir erişim şekli sağlamaktadır. Bu bağlamda küresel sorunlara ilişkin eğitim, pazara erişimi olanlar açısından küresel ekonomi içerisinde etkin tüketici ve çalışan olmak üzere gerekli bilgi ve becerileri artırırken, tamamen piyasa odaklıymış gibi değerlendirilebilir.

Bununla birlikte, eğitimin önemi, insanların rollerini, bireysel ve kolektif sorumluluklarını, bu küresel topluluğun aktif üyeleri olarak, herkes için sosyal - ekonomik adalet ve dünya ekosistemlerinin korunması ve yeniden canlandırılması anlamında tanımasına yardımcı olmaktır.

Küresel eğitim, bu vizyonun ardındaki pedagojik bir kavramdır.

21. yüzyıl eğitimcileri olarak, zor ve karşıtlığı çok olan bir dünyada yaşıyoruz. İnsanları bu tür sorunlarla başa çıkmaya nasıl hazırlayabiliriz? Bilginin ve teknolojik gelişmelerin arttığı bir dünyada sorumluluklarımız nelerdir? Yoksulluk, şiddet, önyargı ve tahrip edilen çevreye karşı sorumluluklarımız nelerdir?

Küresel eğitim, bu soruları cevaplamaya yardım eden yeni bir yaklaşımdır. Öğrenicilerin dünya sorunlarını anlamalarına yardımcı olurken, dünya vatandaşları için küresel problemlerle yüzleşmek amacıyla gerekli bilgileri, becerileri, değerleri ve tutumları güçlendirmektedir. Bu terimler çerçevesinde küresel eğitim, dönüşümü ve kendi kendini dönüştürmeyi sağlayan bireysel ve kolektif bir büyüme süreci olarak ele alınabilir. Aslında sosyal bir uygulamadır. Aynı zamanda yaşam adına ömür boyu süren bir “hazırlık” olup, gerçekleri eleştirel olarak analiz etmek ve düşünmek için işlevsel ve duygusal yeterliliklerin edinilmesi, öğrenicilerin etkin, sosyal bireyler haline gelmesini mümkün kılmaktadır.

Bu bağlamda eğitimin, kasvetli ve zor bir gelecek imajını güçlendirmeden, dünyamızdaki güncel sorunların gerçekçi ve bilinçli bir şekilde değerlendirilmesi yönünde fırsatlar sunması artarak devam etmektedir. Aynı zamanda, alternatif geleceğe ilişkin farklı görüşlerin yaratıcı ve rasyonel tartışmalarına dönük olarak, müfredat tasarımlarında daha fazla fırsata gereksinim duyulduğu üzerine tartışılmaktadır. Bu, farklı ülkelerdeki müfredat yenilikleri için yeni içerikler uygulayarak aktif yöntemler ve yeni kaynaklar kullanarak daha esnek ve daha açık bir perspektifi teşvik eden çağdaş eylemlerle uyum göstermektedir. Küresel eğitim bu eylemleri karşılamaktadır.


KÜRESEL EĞİTİMİN AMAÇLARI

Küresel eğitim, insanları sosyal adalet ve sürdürülebilir kalkınma konusunda eğitmeyi amaçlamaktadır.

Küresel eğitim, insanların günümüz dünyasının karmaşık gerçeklerini ve süreçlerini anlamalarına yardımcı olmak ve herkesin birbiriyle bağlantılı olduğu bir dünyanın zorluklarıyla yüzleşmelerine olanak sağlayacak değerleri, tutumları, bilgi ve becerileri geliştirmek üzere küresel bir boyut ve eğitimde bütünsel bir bakış açısı yaratmayı amaçlamaktadır.

Küresel eğitim, öğrenicilerin bireysel, kolektif, ulusal ve küresel düzeylerde şiddete ve çatışmaya yol açan karmaşık süreçlerin bazılarını anlamlandırılmasına ve bu çatışmaların önlenebilmesine veya çözülebilmesine yönelik bazı yollardan haberdar olmalarına yardımcı olmaktadır. Küresel eğitim, farklı kültürlerin anlaşılmasını teşvik ederek, insanların dinamik aktörler olarak daha adil ve daha eşit bir dünya için rolünü bütünleştirerek, çatışmaların yapıcı, şiddet içermeyen çözümünü sağlayan tutumlar geliştirilmesini amaçlamaktadır.

Küresel eğitimin, odak noktası öğrenicilerin ve eğitimcilerin küresel meselelerde işbirliği içinde çalışmasına teşvik edilmesidir.

Küresel eğitim, öğrenicileri ve eğitimcileri yenilikçi öğretim ve pedagoji ile küresel konulara yaklaşma hususunda teşvik etmeyi ve motive etmeyi amaçlamaktadır.

Küresel eğitim, kendi içerik ve metodolojisini sunarak örgün - yaygın eğitim programlarına ve uygulamalarına meydan okumayı amaçlamaktadır.

Küresel eğitim, farklılığı ve karşılıklı bağlılığı kabul etmeyi ve başkalarının kendilerini ifade etmeleri ve davranışlarını belirlemeleri için gerekli koşulların yaratılmasını amaçlamaktadır.

Küresel öğrenme, öğrenicilerin kişisel veya kamusal yaşama ilişkin kararlar alırken ve seçimlerinin sonuçlarına yansıdığında ve böylece “dünya vatandaşlarının küresel sorumluluğu” ruhunu geliştirirken alternatifler oluşturmalarına yardımcı olur.

Küresel eğitim, harekete katılımı teşvik etmektedir. Başka bir deyişle, öğrenicileri ve eğitimcileri, herkes için daha adil ve eşit bir dünya adına dinamik bir şekilde hareket etmeye davet etmektedir.